Het Bartholomeus Gasthuis

Home » Het Gilde » Locaties » Het Bartholomeus Gasthuis

Het Bartholomeus Gasthuis aan de Lange Smeestraat is een van de vroegst bekende stedelijke opvanghuizen voor pelgrims en dakloze armen. Na de oprichting in 1367 kreeg het huis een royale schenking van Willem van Abcoude, waardoor het van een klein logement kon uitgroeien tot een instelling voor permanente opvang van armen. Vanuit een ‘armenpot’ kregen minder bedeelden die niet in het huis verbleven voedsel, kleding en soms geld. In 1632 werd de imposante regentenzaal gebouwd. De wandtapijten hiervan worden tegenwoordig als Nederlands cultureel erfgoed aangemerkt. In 1817 werden alle Utrechtse gasthuizen onder één bestuur gesteld. Het Bartholomeus Gasthuis werd bestemd voor alle bejaarde bewoners uit de verenigde gasthuizen. Dankzij verschillende verbouwingen, waaronder een grootscheepse renovatie in 2012, is het gasthuis een modern verpleeg- en verzorgingshuis geworden.

Het klokje van het Bartholomeus Gasthuis dat boven de voorgevel aan de Lange Smeestraat hangt, is de op een na oudste klok van Utrecht. Het werd in 1471 ten behoeve van het Gasthuis gegoten door Steven Butendiic. Vermoedelijk werd deze klok eeuwenlang geluid door de huismeester om het middagmaal aan te kondigen, waardoor de klok van oudsher het ‘papklokje’ wordt genoemd. In de jaren tachtig van de negentiende eeuw verdween dit gebruik vanwege de slechte staat van de ophanging van de klok. Met hulp van het Utrechts Klokkenluiders Gilde  werden zowel de ophanging als de klok in 2007 gerestaureerd. Tijdens het 600-jarig bestaan van het Gasthuis werd de klok feestelijk ingehuldigd door voormalig directeur Aart Schrijver. Door een iets te felle ruk aan het touw draaide de klok om zijn as, waarna het touw afbrak. Het mocht de feeststemming niet drukken en de schade kon snel hersteld worden. In 2010 werd de oude traditie van de middagluidingen hersteld en sindsdien wordt de klok dagelijks om 12 uur geluid door een aparte groep vrijwilligers van het Utrechts Klokkenluiders Gilde.

Naam Klok Slagtoon Ø [cm] Gewicht [kg.] Gietjaar Gieter
Bartolomeus  Bes 43 52 1471 Steven Butendiic

Dagelijks wordt om 12.00 de ‘papklok’ geluid. Ook op hoogtijdagen zoals de naamdag van de Heilige Bartholomeus (24 augustus) en op het Sint Maartensfeest, 11 november, laat de papklok van zich horen.

Wil je ook de klokken van Utrecht luiden? Word hier lid van het Utrechts Klokkenluiders Gilde

Meer informatie Historie Bartholomeus Gasthuis
Gebruiker(s) Bartholomeus Gasthuis
Monumenten  nummer 36277
Locatie Zie hier
Opmerking
Opmerking
Hoe zou je deze pagina willen beoordelen?
Heb je een opbouwende opmerking?
Volgende
Laat je e-mailadres achter als we contact met je mogen opnemen over je feedback
Terug
Inzenden
Bedankt voor het achterlaten van je opmerking!